رابطه غلظت خون و سقط جنین یکی از حساسترین و مهمترین موضوعات در حوزه سلامت زنان است. بسیاری از سقطهای مکرر که دلیل واضحی ندارند، ریشه در اختلالات انعقادی خون دارند که مانع از خونرسانی درست به جفت میشوند.
چرا غلظت خون برای بارداری خطرناک است؟
در دوران بارداری، بدن زن به طور طبیعی دچار تغییراتی میشود تا از خونریزی شدید هنگام زایمان جلوگیری کند. اما اگر این غلظت خون از حد نرمال فراتر رود، وضعیتی به نام ترومبوفیلی ایجاد میشود. با این وجود غلظت خون و لخته شدن خون به وجود میآید که نتیجه آن قطع اکسیژنرسانی به جنین و در نهایت سقط جنین است.
مکانیسم سقط جنین ناشی از غلظت خون
جفت تنها راه ارتباطی برای رساندن غذا و اکسیژن از مادر به جنین است. عروق جفتی بسیار حساس و باریک هستند، وقتی ویسکوزیته (غلظت) خون مادر بالا باشد، جریان خون در این عروق کند شده و لختههای میکروسکوپی ایجاد میشود. این لختهها باعث انفارکتوس جفت (مرگ بافتی جفت) میشوند.
علائم و تشخیص غلظت خون در بارداری
همانطور که میدانید که غلظت خون در دوران قبل بارداری باعث بروز مشکلاتی در جنین میشود، مشکل بزرگ اینجاست که غلظت خون معمولا هیچ علامت ظاهری ندارد تا زمانی که سقط اتفاق بیفتد. با این حال، برخی نشانهها ممکن است هشداردهنده باشند:
- سابقه لخته شدن خون در پاها (DVT) یا ریه
- فشار خون بالا در دوران بارداری (پرهاکلامپسی)
- سقطهای مکرر در سه ماهه اول یا دوم
راههای درمان غلظت خون در بارداری
غلظت خون میتواند باعث کاهش خونرسانی به جفت شود و در بارداری مشکل ایجاد کند، به همین دلیل در صورت تشخیص پزشک میتوانید درمانهای زیر را انجام دهید.
فصد خون به روش فلبوتومی
در فصد خون به روش فلبوتومی سرمی به اندازهی 500 سیسی به فرد تزریق میشود، بعد از آن ۱۵۰ تا ۲۵۰ سی سی خون (بر اساس تشخیص پزشک) از دست دیگر برداشته میشود. با این روش، مغز به از دست دادن خون واکنشی نشان نمیدهد و دستوری از بابت تولید گلبولهای قرمز نمیدهد.
مصرف آسپرین با دوز پایین
طبق گفته arthritis-uk پزشکان اغلب دوز کمی از آسپرین (معمولا ۸۰ تا ۱۰۰ میلیگرم) را تجویز میکنند. آسپرین با جلوگیری از چسبندگی پلاکتها، شانس تشکیل لختههای میکروسکوپی را کاهش میدهد.
هیدراتاسیون مداوم و مدیریت مایعات
در دوران بارداری، حجم خون به طور طبیعی افزایش مییابد. کمآبی بدن باعث غلیظتر شدن پلاسما و افزایش ریسک لخته شدن خون میشود. نوشیدن حداقل ۸ تا ۱۰ لیوان آب در روز به حفظ ویسکوزیته نرمال خون کمک کرده و جریان خون را در مویرگهای حساس جفت روانتر میکند.
فعالیت بدنی سبک
نشستن طولانی مدت باعث تجمع خون در پاها و افزایش ریسک لخته شدن در زنان باردار با غلظت خون بالا میشود. پیادهروی سبک روزانه و در صورت تشخیص پزشک، از غلیظ شدن خون در اندامهای تحتانی جلوگیری میکند.
سخن پایانی
غلظت خون در بارداری نه تنها مادر را با خستگی، سردرد، سرگیجه و خطر لخته تهدید میکند، بلکه میتواند جریان خون به جفت را مختل کرده و اکسیژنرسانی به جنین را کاهش دهد. این وضعیت یکی از عوامل مهم سقط جنین خودبهخودی، به ویژه در سهماهه اول و دوم، محسوب میشود. با شناخت عوامل تعیین کننده، میتوانید از این مشکل جلوگیری کنید. همچنین باید توجه داشت که بررسیهای ژنتیکی در دوران بارداری بسیار حائز اهمیت است، زیرا برخی اختلالات انعقادی ریشه ارثی داشته و حتی میتواند زمینهساز بروز مشکلاتی نظیر غلظت خون در کودکان در آینده شود.
سوالات متداول
کدام مواد غذایی برای زنان باردار مبتلا به غلظت خون ممنوع است؟
برخی مواد غذایی با افزایش غلظت خون یا ایجاد التهاب در عروق جفت، ریسک لخته شدن خون را بالا برده و سلامت جنین را به خطر میاندازند. پرهیز از چربیهای ترانس و اشباع شده، قندهای مصنوعی و نمک زیاد در کنار درمانهای دارویی، نقشی حیاتی در روان ماندن جریان خون و پیشگیری از سقط جنین ایفا میکند.
آیا رژیم غذایی به تنهایی میتواند غلظت خون بارداری را درمان کند؟
رژیم غذایی و هیدراتاسیون (نوشیدن آب زیاد) بسیار کمککننده هستند، اما در مواردی که سابقه سقط وجود دارد، به تنهایی کافی نیستند.
منبع:
